Twee concepten stonden deze week centraal in mijn reflecties:
“Er is niemand die zijn leven echt ten volle leeft, behalve stierenvechters.” (Ernest Hemingway)
En Burkeman:
“Je dagen doorbrengen met het proberen ervaringen ‘onder de riem’ te krijgen, om je verzameling te maximaliseren of om meer vertrouwen te hebben in hun toekomstige aanbod, betekent dat je er nooit echt van kunt genieten omdat er een andere agenda in het spel is.”
In deze dagen van overgang bleef één zin in mijn gedachten haken als een waarschuwing: “Je probeert de schaduw te vereeuwigen terwijl je het licht mist.” Het is de exacte foto van mijn innerlijke spanning. Aan de ene kant voel ik de vitale behoefte om bewust te leven. Aan de andere kant besefte ik dat schrijven, studeren en het maken van aantekeningen paradoxaal genoeg een manier zijn geworden om mijn recht op bestaan te “verdienen” of om het einde te bezweren. Een pad dat me uiteindelijk verder weg leidde van het echte, bewuste leven.
Het Licht — het echte leven, dat wat gebeurt terwijl de kinderen spelen of terwijl ik in de tuin werk — hoeft niet gearchiveerd te worden om werkelijk te zijn.
De architectuur van angst: Het bestaan rechtvaardigen
Door de reflecties van de afgelopen dagen en de confrontatie met Heidegger, moest ik mezelf toegeven dat de “motor” van veel van mijn onrust angst is. Na het verlies van vijf dierbaren in vier jaar tijd, zijn obsessief studeren en schrijven mijn schild geworden, mijn manier om te zeggen: “Ik ben hier, ik doe iets belangrijks, geef me nog wat tijd.”
Het is een vermoeiend verdedigingsmechanisme. Ik besefte dat deze mentale “hyperproductie” een poging is om de steen van het graf op eigen kracht te verplaatsen. Maar zoals ik hoorde tijdens de paaswake: “Het goede nieuws is dat God die steen al voor jullie heeft weggerold.” De taak is niet langer om te duwen, maar om de moed te hebben in de leegte te kijken die is ontstaan, met het vertrouwen dat die leegte geen dood is, maar ruimte voor iets anders.
Het primaat van de praxis: Van het scherm naar de tuin
Ik begreep dat mijn geest gehypnotiseerd wordt door schermen: MacBook, iPad en ReMarkable creëren een fictieve urgentie, alsof ik altijd met “iets anders” bezig moet zijn.
Terugkerend naar het concept van een authentiek bestaan, is de les duidelijk: de praxis heeft het primaat boven de theorie. Een uur besteed aan Yin Yoga of het opknappen van de tuin met de kinderen is meer waard dan duizend onderling verbonden aantekeningen. Het is een terugkeer naar het lichaam die de ruis van het “Zelf” het zwijgen oplegt en ruimte laat voor God.
Ik ben er toch weer ingetrapt. Zoals Ratzinger zei, ben ik ten prooi gevallen aan het Verum quia faciendum — de waarheid is dat wat gedaan kan worden. Mijn doel voor deze week is terugkeren naar het Verum est ens: wij maken al deel uit van een waarheid die we niet hoeven te creëren. We hoeven haar alleen maar te voelen en te omarmen.
“Zet elke dag iets opzij dat je dient tegen de ellende en de dood; en bewaar uit de vele boeken die je leest één zin of één gedachte om die dag over na te denken.” (Seneca)
Studeren, lezen en schrijven zullen voor altijd deel uitmaken van wie ik ben. Maar niet meer als manier om mijn bestaan te rechtvaardigheden. Dat zal vanaf nu mijn manier zijn om mijn bestaan te eren.
De 3 Highlights van de week
- Vasten van schermen: Apparaten uit het zicht halen om te herontdekken dat niemand controleert hoeveel ik produceer. Vrijheid ontstaat wanneer je stopt je eigen gevangenbewaarder te zijn.
- De les van koffie: De hoofdpijn van het loslaten accepteren om een diepere fysieke rust te vinden. Welzijn is vaak een daad van afstand doen, niet van toevoegen.
- De dankbaarheid van stilte: Dat moment van ontroering terwijl ik de kinderen zie slapen. Daar, in de totale afwezigheid van “doen”, bevindt zich het maximale van het “zijn” en de meest authentieke nabijheid tot God.
